ΤΕΜΠΗ: ΤΟ ΕΥΦΛΕΚΤΟ ΒΑΓΟΝΙ Β2 ΚΑΙ Η ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ HELLENIC TRAIN

  

 

Πώς κατάφερε η Hellenic Train να τρέχει στον ελληνικό σιδηρόδρομο με εύφλεκτα βαγόνια, χωρίς νέα πιστοποιητικά πυρασφάλειας;

 REPORTAGE ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΛΙΤΣΑΡΔΑΚΗΣ 

Λίγο πριν τα Τέμπη, στο βαγόνι Β2, πίσω από το κυλικείο του Intercity 58, κάθονται 81 επιβάτες. 

H σύγκρουση με την εμπορική αμαξοστοιχία είναι σφοδρή και κάποιοι χάνουν τη ζωή τους ακαριαία. Αλλά ένας αριθμός επιβατών επιβιώνει.

Σύμφωνα με την ΕΔΑΠΟ (Επιτροπή Διερεύνησης Ανεξάρτητων Πραγματογνωμόνων Οικογενειών) ,τέσσερις από τους επιβάτες που επέζησαν, απανθρακώθηκαν λίγο αργότερα και η φωτιά που σκότωσε αυτούς τους επιβάτες, είναι ανεξάρτητη από την πυρόσφαιρα. Τροφοδοτείται από τα εύφλεκτα υλικά των βαγονιών της Hellenic Train, που δεν τηρούσαν κανένα πρότυπο πυρασφάλειας.

Σήμερα, είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε πως η Hellenic Train είχε κάνει ανακαίνιση στα καθίσματα του επίμαχου βαγονιού. Ωστόσο, την «βάφτισε» επισκευή προκειμένου να μη χρειαστεί νέα πιστοποίηση πυραντοχής.

Σύμφωνα με τη νέα έκθεση του ΕΟΔΑΣΑΑΜ, οι νέες θέσεις του Β2, ήταν πιο εύφλεκτες από τις παλιές.

Πως το κατάφερε όμως αυτό η Hellenic Train;

ΤΑ ΕΥΦΛΕΚΤΑ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΑ ΤΗΣ HELLENIC TRAIN 

Δείγματα από τα καθίσματα που ελήφθησαν για τις αναλύσεις

Στον σιδηρόδρομο, ο διαχωρισμός μεταξύ επισκευής και ανακαίνισης δεν είναι μόνο πρακτικός αλλά και νομικός, καθώς καθορίζει αν ένα βαγόνι χρειάζεται νέα έγκριση κυκλοφορίας από τις αρχές – εν προκειμένω από τη ΡΑΣ. 

Όταν μια παρέμβαση μεταβάλλει τον τεχνικό φάκελο, όπως για παράδειγμα με την τοποθέτηση νέων καθισμάτων ή επενδύσεων, το βαγόνι οφείλει να περάσει από νέους ελέγχους πιστοποίησης, ειδικά όσον αφορά την πυρασφάλεια και τη διαλειτουργικότητα.

Στην περίπτωση της Hellenic Train, οι εργασίες στα περισσότερα βαγόνια αυτού του τύπου πραγματοποιήθηκαν την περίοδο 2019-2022, στο πλαίσιο της αναβάθμισης του στόλου μετά την εξαγορά της ΤΡΑΙΝΟΣΕ από την Ferrovie dello Stato Italiane.

Στο βαγόνι Β2, το οποίο έχει χωρητικότητα 80 θέσεων (συν μία θέση για ΑμεΑ σε ορισμένες διαρρυθμίσεις), έγινε πλήρης αντικατάσταση των καθισμάτων.  Η εργασία αυτή, εκτελέστηκε σε μεγάλο βαθμό στο Κεντρικό Εργοστάσιο Πειραιώς , και προέβλεπε πλήρη ανανέωση του εσωτερικού τους για τα βαγόνια Β’ θέσης (τύπου Bmpz).

Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν τα νέα υλικά (αφρώδη υλικά καθισμάτων, υφάσματα, πλαστικά) ήταν βραδύκαυστα και αν πληρούσαν τις ευρωπαϊκές προδιαγραφές πυρασφάλειας (πρότυπο EN 45545).

Το πόρισμα του ΕΟΔΑΣΑΑΜ (2/2/2026) αποκαλύπτει ότι το δείγμα “Β4 ΠΑΛΑΙΟ” είχε στρώμα αραμιδίου (πυράντοχο), ενώ το “Β4 ΝΕΟ” (από πρόσφατη συντήρηση της Hellenic Train) είχε απλό πολυεστέρα, με αποτέλεσμα να καίγεται πολύ πιο εύκολα.

Ουσιαστικά, η Hellenic Train χρησιμοποίησε υποδεέστερα υλικά συντήρησης, σε σύγκριση ακόμη και με τα παλιά προ 30ετίας καθίσματα. Την ίδια στιγμή, που για τα τρένα της στην Ιταλία, η μητρική εταιρεία Trenitalia, ακολουθεί το αυστηρό πρότυπο EN 45545-2.

ΤΟ ΚΟΛΠΟ ΤΗΣ ΑΝΑΚΑΙΝΙΣΗΣ 

Πως το κατάφερε αυτό; ​​Αν έκανε ανακαίνιση, βάσει ευρωπαϊκών κανόνων, όφειλε να ελεγχθεί και να πιστοποιηθεί ότι τηρεί τα σύγχρονα πρότυπα EN 45545-2. Αν έκανε μια απλή συντήρηση, δεν χρειαζόταν πιστοποίηση, αλλά θα έπρεπε τουλάχιστον να ανταποκριθεί στο παλιό πρότυπο UIC, που ίσχυε στα υπόλοιπα καθίσματα. 

Κατά τη συντήρηση των βαγονιών, η Hellenic Train (ή ο εργολάβος) επέλεξε φθηνότερα υλικά, αφαιρώντας την αντιπυρική ασπίδα που υπήρχε στα παλιά καθίσματα. Το αραμίδιο (στρώση ασφάλειας) είχε αφαιρεθεί ή δεν μπήκε ποτέ για λόγους κόστους.  

Το αυστηρό ευρωπαϊκό πρότυπο EN 45545-2 (Hazard Level 3), θα σήμαινε πιθανότατα ότι η εξάπλωση της φωτιάς και η έκλυση τοξικών καπνών θα ήταν μηδενική για τουλάχιστον 30 λεπτά.

Η Hellenic Train επέλεξε να αλλάξει τα καθίσματα, με αποκλειστικό κριτήριο την αισθητική του αναβάθμιση, χωρίς την απαραίτητη προσοχή στην ασφάλεια. Έτσι, σύμφωνα με την ΕΔΑΠΟ, 4 άνθρωποι στο βαγόνι Β2, που δεν σκοτώθηκαν από τη σύγκρουση, κάηκαν ζωντανοί επειδή η φωτιά εξαπλώθηκε μέσα από τα εύφλεκτα καθίσματα.

ΤΑ ΔΙΠΛΑ ΣΤΑΝΤΑΡ ΚΑΙ ΟΙ ΕΥΘΥΝΕΣ 

Η Hellenic Train έλαβε νέο πιστοποιητικό από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Σιδηροδρόμων (ERA) τον Δεκέμβριο του 2022. Ωστόσο, αυτό το πιστοποιητικό βασίζεται στη «συμμόρφωση με την εθνική νομοθεσία».

Η Ferrovie dello Stato υποστηρίζει επίσημα ότι τα τρένα στην Ελλάδα «συμμορφώνονται με την ελληνική νομοθεσία», εκμεταλλευόμενη το γεγονός ότι οι ελληνικοί κανόνες είναι πολύ πιο χαλαροί από τους ιταλικούς. 

Στην Ελλάδα, η ΡΑΣ (Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων) παραδέχτηκε ότι δεν υπάρχει αντίστοιχος εθνικός κανόνας για ενεργητική πυρόσβεση  (water mist) στις σήραγγες, όπως στην Ιταλία. 

Έτσι, τα βαγόνια της Hellenic Train, έτρεχαν στην Ελλάδα χωρίς να αναβαθμιστούν με τα σύγχρονα συστήματα πυροπροστασίας, επειδή ο ελληνικός ρυθμιστής (ΡΑΣ) δεν τα απαιτούσε.

Πηγή: news247.gr