Τα δυο πρόσωπα της Ελλάδας: Πρωταθλήτριες στα κέρδη οι επιχειρήσεις, στα τάρταρα οι μισθοί

 

Το μερίδιο κερδών στην Ελλάδα σε σχέση με το ΑΕΠ ανέβηκε στο 50,2% το 2024 (αυξήθηκε 0,9 ποσοστιαίες μονάδες από το 2020) και είναι το τρίτο υψηλότερο στην ΕΕ μετά την Ιρλανδία.

Υψηλές θέσεις στο «ευρωπαϊκό πρωτάθλημα εταιρικών κερδών» κατακτούν οι ελληνικές επιχειρήσεις, αφού τα στοιχεία δείχνουν ότι την τελευταία πενταετία τα κέρδη τους σημείωσαν εντυπωσιακή αύξηση

και έφτασαν να αντιπροσωπεύουν το τρίτο μεγαλύτερο μερίδιο στο συνολικό εισόδημα της χώρας, το ΑΕΠ, ανάμεσα στις χώρες της Ε.Ε.

Το μερίδιο κερδών στην Ελλάδα σε σχέση με το ΑΕΠ ανέβηκε στο 50,2% το 2024 (αυξήθηκε 0,9 ποσοστιαίες μονάδες από το 2020) και είναι το τρίτο υψηλότερο στην ΕΕ μετά την Ιρλανδία, όπου η μεγάλη συμμετοχή των πολυεθνικών ανεβάζει τα εταιρικά κέρδη στο 64,8% του ΑΕΠ, και την Μάλτα όπου οι επιχειρήσεις αποσπούν το 51,9% του συνολικού πλούτου που παράγεται μέσα σε ένα χρόνο στη χώρα.

Η θετική πορεία των επιχειρηματικών κερδών στην Ελλάδα αποτυπώνεται και σε άλλους οικονομικούς δείκτες: αύξηση 41,9% στο σύνολο των κερδών (από 83 δισ. ευρώ το 2020 έφτασαν σε 1117 δισ. ευρώ το 2024), οι επενδύσεις παγίου κεφαλαίου αυξήθηκαν 64,4% στην πενταετία, ενώ η αξιοποίηση παραγωγικής ικανότητας έφτασε στο 78,2% (που είναι ρεκόρ 16ετίας), και οι ξένες άμεσες επενδύσεις 7,6 δισ. ευρώ.

Οι μισθοί

Η ιδιομορφία της Ελλάδας είναι ότι την τελευταία πενταετία αυξήθηκαν μεν και οι μισθοί, τόσο ο κατώτατος (+35,4%) , όσο και ο μέσος μισθός (+27,8%), αλλά το μερίδιο των αμοιβών των εργαζομένων στο εθνικό εισόδημα παραμένει ανάμεσα στα χαμηλότερα στην Ε.Ε..

Ο κατώτατος μισθός αυξήθηκε από 650 ευρώ το 2019 σε 880 ευρώ από 1/4/2025, με σωρευτική άνοδο +35,4%, ενώ ο μέσος μισθός ανέβηκε από 1.046 ευρώ το 2019 σε 1.342 ευρώ το 2024, αύξηση +28,3%.

Σε πραγματικούς όρους (με αφαίρεση πληθωρισμού), ο κατώτατος μισθός αυξήθηκε 10% από το 2019, που είναι μία από τις υψηλότερες αυξήσεις στον ΟΟΣΑ.

Όμως η Ελλάδα δεν παύει να κατατάσσεται 14η σε απόλυτη τιμή κατώτατου μισθού (€968 σε 14μηνη βάση), και προτελευταία στον μέσο ετήσιο μισθό πλήρους απασχόλησης με 17.954 ευρώ το 2024, ξεπερνώντας μόνο τη Βουλγαρία.

Όσο για την σύγκριση μισθών και επιχειρηματικών κερδών, πρέπει να δούμε τι ποσοστό αντιπροσωπεύουν οι αμοιβές των εργαζομένων στο συνολικό εθνικό εισόδημα.

Αυτό φαίνεται στο μερίδιο της εργασίας στο ΑΕΠ, το οποίο στην Ελλάδα ήταν στο 35% το 2024, πολύ κάτω από τον μέσο όρο της Ε.Ε., που ήταν 47,9% και μάλιστα έχει μειωθεί κατα 1,1 ποσοστιαίες μονάδες από το 2020 (ήταν 36,1% του ΑΕΠ τότε), ενώ στην Ευρώπη, κατά μέσο όρο, αυξήθηκε.

Με απλά λόγια οι αριθμοί αυτοί σημαίνουν ότι στην Ελλάδα, περισσότερο από το μισό του εθνικού εισοδήματος κατευθύνεται σε κέρδη και λιγότερο από το ένα τρίτο σε αμοιβές εργαζομένων, μια κατάσταση που αποκλίνει δραματικά από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και αντανακλά ανισομέρεια στην κατανομή του παραγόμενου πλούτου.

Βέβαια, η αλήθεια ίσως είναι και λίγο διαφορετική, διότι οι στατιστικές για τα επιχειρηματικά κέρδη, που συγκρίνουν τα δεδομένα στην Ελλάδα και την υπόλοιπη Ευρώπη, περιλαμβάνουν και τις αμοιβές των αυτοαπασχολουμένων, οι οποίες έχουν διπλή ιδιότητα, καθώς περιλαμβάνουν επιχειρηματικό κέρδος και αμοιβή εργαζόμενου.

Σύμφωνα με τη μεθοδολογία της Eurostat, το «ακαθάριστο λειτουργικό πλεόνασμα» που περιλαμβάνει τα εταιρικά κέρδη, αλλά και το μικτό εισόδημα των αυτοαπασχολουμένων, ήταν 83 δισ. ευρώ το 2020 και έφτασε τα 117 δισ. Ευρώ το 2024 στην Ελλάδα, παρουσίασε δηλαδή αύξηση 41,9% και έφτασε να αντιπροσωπεύει το 52% του ΑΕΠ, ενώ στην Ε.Ε. είναι 40,9% του ΑΕΠ.

Επομένως, χωρίς τις αμοιβές των αυτοαπασχολουμένων, που έχουν μεγαλύτερο «ειδικό βάρος» στην ελληνική οικονομία (26%), σε σχέση με την Ε.Ε. (13%), το πραγματικό ποσοστό των εταιρικών κερδών σε σχέση με το ΑΕΠ είναι χαμηλότερο και πιο κοντά στο μέσο όρο της Ε.Ε.